Κατηγορίες
ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ

Όταν σε μισούν θανάσιμα.

Πως να αντιμετωπίσεις έναν ορκισμένο εχθρό και άλλες οδηγίες συναισθηματικής επιβίωσης.

1. Αναγνώρισε το πρόβλημα.

Ανήκεις σε ένα παράξενο είδος που ακόμα πασχίζει να κατανοήσει τις σχέσεις των ομοίων του. Μια τυχαία μετάλλαξη σε κάποιο γονίδιο σου επέτρεψε να μισείς, και κάποια άλλη να θαυμάζεις. Δεν θα καταλαβαίνεις πάντα γιατί εσύ ή οι άλλοι θα νιώθουν αυτά τα συναισθήματα. Αλλά όπως θα έχεις είδωλα έτσι θα έχεις και εχθρούς. Θα σε περιφρονούν βαθιά και θα σου προκαλούν πόνο και ταπείνωση με ζήλο και συχνότητα. Είναι μια κατάσταση πολύ τρομακτική για να μην την αναλύσεις.

2. Σταμάτα να σκέφτεσαι τον εχθρό σου σαν πανίσχυρο.

Μπορεί να είναι φαινομενικά ικανός ή πολύ πετυχημένος, αλλά ο τρόπος που σου συμπεριφέρεται αποκαλύπτει ένα σοβαρό ψυχολογικό πρόβλημα. Κανένα λογικό, ευχαριστημένο από τον εαυτό του και χορτασμένο από τη ζωή άτομο δεν θα προσπαθούσε ποτέ σκόπιμα να σε βλάψει. Ο εχθρός σου μπορεί να φαίνεται τρομακτικός, αλλά πες το κοσμική δικαιοσύνη, μπορείς να είσαι σίγουρος για την εσωτερική του δυστυχία και συναισθηματική μετριότητα. Το λέει και η θεωρία. Μόνο κάποιος αδύναμος χαρακτήρας ή χτυπημένος από τη ζωή θα αφιέρωνε χρόνο για να δημιουργήσει πρόβλημα σε κάποιον άλλο. Αντιμετωπίζεις μια πληγωμένη φιγούρα και όχι έναν ανίκητο εχθρό.

3. Αποδέξου ότι όλο αυτό το μίσος δεν είναι πραγματικά για σένα.

Οι παράλογες και άδικες συμπεριφορές του εχθρού σου είναι απλώς στρατηγικές που έχει εφεύρει για να αντιμετωπίσει τα δικά του βάσανα. Δεν ξέρεις τι είναι αυτός ο πόνος που νιώθει. Το πιο πιθανό είναι ότι προέρχεται από πράγματα στο παρελθόν του, τα οποία δεν μπορείς να μαντέψεις. Κάτι σε σένα – ίσως η εμφάνισή σου, το παρελθόν ή οι ιδέες σου – ενεργοποιεί τα πιο βάρβαρα αντανακλαστικά του. Ίσως να ήταν θύμα χρόνιας καταπίεσης ή να έχει παθολογικό άγχος για τη ζωή. Αλλά το μίσος του δεν ήταν ποτέ, τελικά, για σένα. Είσαι το θύμα, όχι η αιτία του παραλογισμού του.


Ιστορίες, σαν και αυτή, που εμπνέουν και παρακινούν. Κάθε βδομάδα στο email σου.


4. Εκτίμησε το ότι έχεις παρέα: ο καθένας μας έχει εχθρούς.

Μπορεί να αισθάνεσαι ότι είσαι ο μόνος που τραβάει αυτή την ταλαιπωρία. Θα ανακουφιστείς: στην πραγματικότητα είσαι μέλος ενός τεράστιου κλαμπ. Όλοι, όσο προσεκτικοί και αν είναι, αποκτούν εχθρούς (έχουν ακόμη και οι πιο χαρούμενοι και ξέγνοιαστοι τύποι!). Είναι αδύνατο να έχεις μια ενδιαφέρουσα ζωή χωρίς να προσελκύεις ανθρώπους που σε μισούν. Η παρουσία τους δεν λέει τίποτα για σένα, αλλά λέει τα πάντα για το πόση δυστυχία κυκλοφορεί στον πλανήτη. Είναι ένας καθρέφτης που αποκαλύπτει την σύνδεση της παθολογικής ζήλιας με τις συνεχείς συγκρίσεις που κάνουμε με τους άλλους σε αυτό τον γελοία ανταγωνιστικό κόσμο. Δεν πρέπει ποτέ να προσπαθήσεις να τους κατευνάσεις απευθείας, γιατί δεν είσαι ο πραγματικός λόγος που είναι τόσο παθιασμένοι. Ένας εχθρός δεν είναι σημάδι ότι η ζωή σου έχει πάει στραβά. Είναι απόδειξη ότι κάτι κινείται στον ορίζοντα και ότι έχεις αρχίσει να κάνεις πράγματα που αξίζουν. 

5. Μην ξεχνάς ότι έχεις επιλογές.

Έχεις κληρονομήσει από τα παιδικά σου χρόνια έναν τρόπο αντίδρασης στον όποιον εχθρό, με τον ίδιο φόβο και πανικό που πέρασες όταν συνάντησες τον πρώτο σου εχθρό στο σχολείο. Τότε πραγματικά είχες λίγες επιλογές για να τον αντιμετωπίσεις. Δεν μπορούσες να τον αποφύγεις, έπρεπε να παραμείνεις στην τάξη και να τον βλέπεις κάθε μέρα. Από τότε όμως έχει περάσει πολύς καιρός. Είναι δύσκολο να το πιστέψεις. Σήμερα έχεις όμως πολλές επιλογές. Δεν είναι όλες εύκολες αλλά οι περισσότερες είναι εφικτές. Στο θέαμα του μπορείς να αλλάξεις πεζοδρόμιο. Στις επαγγελματικές του υπονομεύσεις να αλλάξεις δουλειά. Σε ακραίες συμπεριφορές ακόμα και αλλάξεις πόλη. Είμαστε όντα εξαιρετικά ανθεκτικά. Μπορούμε να επιβιώσουμε και από την πιο άδικη παρενέργεια μιας αξιοπρεπούς ζωής: έναν αδικαιολόγητο εχθρό.

6. Πάρε την κατάσταση στα χέρια σου.

Ένας εχθρός δεν χρειάζεται να παραμείνει εχθρός για πάντα. Συχνά, η επιθετικότητα του είναι απλώς ένα σύμπτωμα ενός παράδοξου και γνήσιου ενδιαφέροντος για σένα, ακόμη και μιας αποτυχημένης αγάπης. Με τη γνώση ότι δεν είσαι στην πραγματικότητα το πρόβλημά του μπορείς να τολμήσεις ακόμα και να προσφέρεις έναν κλάδο ελαίας. Ίσως ακόμα και να μπορείς να βρεις έναν τρόπο στην καρδιά σου να τον συγχωρέσεις για το αδικαιολόγητο μίσος του και να το δεις στις πραγματικές του διαστάσεις: σαν σύμπτωμα της ανάγκης του για αγάπη.

7. Αναρωτήσου αν είναι πραγματικά εχθρός.

Μπορεί, μετά από πολύ σκέψη, να παραδεχτείς ότι υπάρχει κάποια ασάφεια στις προθέσεις του εχθρού σου. Ίσως μια πράξη του σε κάνει να συμπεράνεις ότι τα πράγματα δεν είναι τόσο άσχημα όσο τα φαντάστηκες αρχικά. Βοηθά να αναγνωρίσεις ότι συχνά, ένα αίσθημα ντροπής, μας κάνει να πιστεύουμε ότι αξίζουμε τιμωρία και να βλέπουμε πράγματα εκεί που δεν υπάρχουν. Και έτσι, ένα πρωί, οι προθέσεις του ίσως να μην μοιάζουν πια τόσο κακές όσο έμοιαζαν το προηγούμενο βράδυ.


Απόδοση βασισμένη στο “I have an enemy” του The School of Life (ένα δώρο στον εαυτό σου). Η μουσική είναι των εξαιρετικών Άγγλων electronic music group Metronomy.